≡ Menu

Thương mại Việt-Trung vẫn căng thẳng từ biển Đông

thuong mai Viet-Trung cang thang – Dù ít nhiều chịu tác động từ tình hình căng thẳng trên biển Đông, hoạt động giao thương Việt Nam – Trung Quốc tiếp tục tăng trưởng ở mức 15% trong 8 tháng đầu năm 2014.

Xuất khẩu có thể đạt mục tiêu 15 tỷ USD

Theo số liệu thống kê tạm tính của Bộ Công Thương, trong 8 tháng đầu năm 2014, xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam sang thị trường Trung Quốc tiếp tục đạt được tốc độ tăng trưởng trên 15%. Kim ngạch xuất khẩu trong 8 tháng qua đạt 9,79 tỷ USD, tăng 15,95% so với cùng kỳ năm 2013.  thuong mai Viet-Trung cang thang

Còn theo số liệu thực tế từ Tổng cục Hải quan, trong tháng 7, kim ngạch xuất khẩu sang Trung Quốc đạt 1,2 tỷ USD, nâng tổng kim ngạch xuất khẩu trong 7 tháng lên đến 8,57 tỷ USD, tăng 16,97% so với 7 tháng/2013.

Giao thương Việt - Trung vẫn tăng trưởng, nhưng theo hướng bất lợi cho Việt Nam...

Giao thương Việt – Trung vẫn tăng trưởng, nhưng theo hướng bất lợi cho Việt Nam…

Trong 4 tháng còn lại của năm 2014, ước tính kim ngạch xuất khẩu sang Trung Quốc tiếp tục duy trì trong khoảng 1,25-1,3 tỷ USD/tháng, đạt 5-5,2 tỷ USD.

Như vậy, cả năm 2014, tổng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa sang thị trường này có thể đạt được mục tiêu đề ra là 15 tỷ USD.

Đạt kim ngạch xuất khẩu trên 1 tỷ USD trở lên vẫn là mặt hàng máy tính linh kiện điện tử, với kim ngạch đạt 1,26 tỷ USD trong 8 tháng/2014, tuy nhiên so với cùng kỳ năm 2013 vẫn giảm 15,81%. Đứng ở vị trí thứ hai là mặt hàng dầu thô, với kim ngạch đạt 960,55 triệu USD, tăng mạnh 85,58% so với cùng kỳ năm trước.

Trong 8 tháng đầu năm nay, mặt hàng gạo tiếp tục là một trong những mặt hàng nông sản chủ lực của nước ta xuất khẩu sang Trung Quốc, với kim ngạch đạt 721,74 triệu USD, tăng 7,46% so với 8 tháng/2013.  thuong mai Viet-Trung cang thang

Tiếp tục nhập siêu từ Trung Quốc

Vẫn theo Bộ Công Thương, ở chiều ngược lại, đến hết tháng 8/2014, tổng kim ngạch nhập khẩu hàng hóa của nước ta từ thị trường Trung Quốc đạt khoảng 27,06 tỷ USD, tăng 15,77% so với cùng kỳ năm ngoái.

Việt Nam tiếp tục nhập siêu từ thị trường Trung Quốc, lên đến 17,26 tỷ USD, trung bình mỗi tháng kim ngạch nhập siêu là 2,16 tỷ USD/tháng.

Với đà tăng trưởng ổn định như những tháng vừa qua, cộng với nhu cầu tiêu dùng thường tăng trong những tháng cuối năm, Bộ Công Thương nhận định kim ngạch nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam từ Trung Quốc sẽ tăng mạnh, nâng tổng kim ngạch nhập khẩu trong năm 2014 sẽ chạm mốc 40 tỷ USD, với mức trung bình trong 4 tháng cuối năm mỗi tháng kim ngạch nhập khẩu đạt 3,23 tỷ USD/tháng.

Trong 8 tháng đầu năm 2014, có 7 mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc đạt kim ngạch trên 1 tỷ USD trở lên, với cùng kỳ 2013 chỉ có mặt hàng máy tính linh kiện điện tử giảm 4,95%, kim ngạch đạt 2,73 tỷ USD; còn những nhóm hàng khác đều tăng khá cao.

Trong đó, đứng đầu về kim ngạch nhập khẩu là máy móc thiết bị, với kim ngạch đạt 5 tỷ USD, tăng 27,97%; điện thoại linh kiện đạt 3,71 tỷ USD; tăng 2,66%; vải các loại tăng 24,06%, đạt 3,03 tỷ USD; sắt thép các loại cũng tăng 26,88%, đạt 2,07tỷ USD…

Trung Quốc luôn là là thị trường nhập khẩu hàng hóa lớn nhất của Việt Nam. Phần lớn nhóm hàng nguyên vật liệu phục vụ sản xuất hàng xuất khẩu của Việt Nam được nhập khẩu từ Trung Quốc (lớn nhất là máy móc, thiết bị, dụng cụ phụ tùng; tiếp đến là điện thoại các loại và phụ tùng; máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; vải; sắt thép; xăng dầu).

Đáng chú ý là Trung Quốc cũng là một trong những nước mà Việt Nam nhập siêu lớn nhất, xu hướng nhập siêu tăng mạnh và sự lệ thuộc ngày càng nhiều. Trong 3 năm gần đây, xuất khẩu của Việt Nam sang Trung Quốc tăng trung bình hàng năm khoảng 800 triệu USD, nhưng nhập khẩu tăng khoảng 3-3,5 tỷ USD/năm từ thị trường này.

Nhìn tổng quát, Việt Nam có biên giới dài, rộng với một đất nước quá lớn, gấp nhiều lần so với Việt Nam cả về diện tích (28,6 lần), dân số (15,2 lần), GDP (35,7 lần), GDP bình quân đầu người (2,3 lần), quy mô xuất khẩu (17,9 lần),… không chỉ là nước láng giềng lớn nhất, Trung Quốc cũng đứng hàng đầu trong các nước và vùng lãnh thổ trên thế giới có quan hệ thương mại, đầu tư, du lịch với Việt Nam.

Về thương mại, quan hệ buôn bán giữa hai nước có một số điểm đáng lưu ý.  thuong mai Viet-Trung cang thang

Thứ nhất, nếu cộng cả kim ngạch xuất khẩu và kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam với Trung Quốc, thì Trung Quốc là bạn hàng lớn nhất, với quy mô năm 2013 lên đến trên 50,2 tỷ USD, vượt xa so với các thị trường đứng sau (Hoa Kỳ 29,1 tỷ  USD, Hàn Quốc 27,3 tỷ  USD, Nhật Bản 25,3 tỷ USD, Đài Loan 11,6 tỷ  USD, Thái Lan 10,4 tỷ USD); 4 tháng năm 2014 là gần 17,4 tỷ USD, vượt xa so với các thị trường đứng sau.

Riêng về kim ngạch nhập khẩu năm 2013 lên đến 37 tỷ USD, vượt rất xa so với các thị trường đứng tiếp theo (Hàn Quốc 20,7 tỷ USD, Nhật Bản 11,6 tỷ USD, Đài Loan 9,4 tỷ USD,…).

Thứ hai, giữa Việt Nam và Trung Quốc còn có kim ngạch xuất, nhập khẩu tiểu ngạch lớn (có ước tính bằng 5-10% tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu chính ngạch); hầu hết các chợ, các cửa hàng ở hai bên biên giới đã dùng lẫn tiền của nhau (xuất phát từ quy mô và vị thế nhập siêu tiểu ngạch, nên có dự đoán Trung Quốc đang nắm một lượng tiền Việt Nam tới hàng trăm nghìn tỷ).

Từ khóa liên quan: thuong mai Viet-Trung cang thang, hinh anh thuong mai Viet-Trung cang thang, thuong mai Viet-Trung cang thang vi bien dong, tinh hinh thuong mai Viet-Trung cang thang, nguyen nhan thuong mai Viet-Trung cang thang, tim hieu thuong mai Viet-Trung cang thang

Điểm đáng lưu ý thứ ba là do Việt Nam nhập khẩu từ Trung Quốc lớn hơn và tăng cao hơn xuất khẩu sang Trung Quốc, nên Việt Nam ở vị thế nhập siêu và nhập siêu ngày một lớn.

Xuất khẩu của Việt Nam sang Trung Quốc nếu năm 2001 là 1,42 tỷ USD, thì năm 2005 là 3,23 tỷ USD, năm 2010 là 7,74 tỷ USD, năm 2013 là 13,26 tỷ USD, 4 tháng 2014 đạt 4,92 tỷ USD.

Năm 2013 so với năm 2001, xuất khẩu của Việt Nam sang Trung Quốc cao gấp 9,3 lần, bình quân 1 năm tăng 20,5%. Đó là tốc độ tăng khá cao, cao hơn tốc độ tăng của tổng kim ngạch xuất khẩu của cả nước (tương ứng là 8,8 lần và 19,9%/năm).

Nhập khẩu của Việt Nam từ Trung Quốc nếu năm 2001 là 1,61 tỷ  USD, thì năm 2005 là 5,9 tỷ USD, năm 2010 là 20,2 tỷ USD, năm 2013 là 37 tỷ USD, 4 tháng 2014 là 12,5 tỷ USD.  thuong mai Viet-Trung cang thang

Năm 2013 so với năm 2001, nhập khẩu của Việt Nam từ Trung Quốc cao gấp 23 lần, bình quân 1 năm tăng 29,9%, cao hơn nhiều so với tốc độ tăng tương ứng của tổng kim ngạch nhập khẩu của Việt Nam (tương ứng 8,1 lần và 19,1%/năm), cao hơn nhiều so với tốc độ tăng tương ứng của xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc.

Về đầu tư trực tiếp, tổng lượng vốn đầu tư trực tiếp của Trung Quốc vào Việt Nam tính từ 1988 đến hết tháng 4/2014, có khoảng gần 7,7 tỷ USD, đứng thứ 9 trong các nước và vùng lãnh thổ có vốn đầu tư trực tiếp vào Việt Nam. Riêng năm 2013 gần 2,34 tỷ USD, chiếm khoảng 10,5% tổng số FDI đăng ký năm 2013 vào Việt Nam, đứng thứ tư trong các nước và vùng lãnh thổ.

Việc tăng lên cả về lượng vốn, cả về vị trí của vốn đầu tư của Trung Quốc vào Việt Nam được nhiều chuyên gia cho rằng Trung Quốc đón đầu để tranh thủ cơ hội khi Việt Nam gia nhập TPP. Nhận xét Việt Nam đã “xuất khẩu giùm, tiêu thụ hộ” trước đây sẽ càng rõ hơn.

Trung Quốc lại thường thắng thầu các công trình, nhất là nhà máy điện, một số công trình xây dựng cơ sở hạ tầng của Việt Nam; khi thi công thường mang theo lao động, vật tư, thiết bị…

Đầu tư trực tiếp của Việt Nam sang Trung Quốc có 13 dự án, với tổng vốn đăng ký (tính đến cuối năm 2013) chỉ có 16 triệu USD, chỉ bằng dưới 1% tổng vốn đầu tư trực tiếp của Việt Nam ra nước ngoài.

Về du lịch, lượng khách Trung Quốc đến Việt Nam liên tục đông nhất trong các nước và vùng lãnh thổ và tăng lên qua các năm.

Nếu năm 2005 có 717,4 nghìn lượt người (chiếm 20,6% tổng số), thì năm 2010 đạt 905,4 nghìn lượt người (chiếm 17,9% tổng số), năm 2013 đạt 1907,8 nghìn lượt người (chiếm 25,2% tổng số); vượt xa so với các công nghệ và vùng lãnh thổ có lượng khách đông khác (Hàn Quốc 748,7 nghìn lượt người, Nhật Bản 604,1 nghìn lượt người, Hoa Kỳ 432,2 nghìn lượt người, Đài Loan 399 nghìn lượt người…).  thuong mai Viet-Trung cang thang

Chi tiêu bình quân 1 ngày của khách Trung Quốc đến Việt Nam năm 2013 ước đạt 95 USD, cao hơn mức bình quân chung (94,7 USD)…

Để hạn chế nhập siêu từ Trung Quốc, cần phải thực hiện nhiều nhóm giải pháp.

Thứ nhất là khẩn trương tăng cường nội lực. Cách đây 20 năm, Việt Nam đã chủ trương, trong quan hệ giữa nội lực và ngoại lực, thì nội lực là quyết định, ngoại lực là quan trọng. Nội lực theo nghĩa rộng là sức mạnh kinh tế, là cơ cấu kinh tế, là cán cân thanh toán, là tiền tệ, tỷ giá, trong đó có 2 giải pháp cụ thể là phát triển công nghiệp hỗ trợ để giảm tính gia công, ít phụ thuộc vào nhập khẩu, khai thác nguồn lực trong nước; thực hiện sâu rộng, hơn nữa cuộc vận động “người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”.

Thứ hai là công tác tuyên truyền giáo dục, ổn định tâm lý để tránh hoảng loạn thái quá mắc mưu trước các tin đồn, nhất là đối với tỷ giá, vàng…

Thứ ba là đa dạng hóa, đa phương hóa trong quan hệ với nước ngoài. Cách đây hai mươi năm Việt Nam đã có chủ trương trong quan hệ với nước ngoài là đa dạng hóa, đa  phương hóa. Điều đó đòi hỏi cơ cấu lại các đối tác đầu tư thương mại; khôi phục lại các thị trường truyền thống; đẩy nhanh việc gia nhập TPP, liên kết trong khu vực, liên kết với châu Âu…

Tại buổi họp báo về kinh tế – xã hội 6 tháng của Tổng cục Thống kê sáng 27/6, ông Lâm cho biết hiện Trung Quốc đang là bạn hàng quan trọng của Việt Nam, chiếm một phần tư kim ngạch nhập khẩu (chủ yếu là nguyên vật liệu, phụ liệu sản xuất). “Nếu quan hệ thương mại với Trung Quốc ngưng trệ, chắc chắn kinh tế trong nước sẽ bị tác động”, lãnh đạo Tổng cục Thống kê nhận định.

Bà Lê Thị Minh Thủy – Vụ trưởng Vụ Thống kê thương mại và dịch vụ cho biết Việt Nam đang nhập khẩu trên 90% tư liệu sản xuất từ Trung Quốc (gồm máy móc, thiết bị, nguyên vật liệu, phụ liệu… ), do đó khó có thể hạn chế nhập khẩu hàng hóa từ nước láng giềng phương Bắc ngay trong thời gian ngắn. thuong mai Viet-Trung cang thang

“Từ tháng 5 trở lại đây, thương mại giữa Việt Nam với Trung Quốc giảm nhẹ. Trong đó, xuất khẩu giảm nhưng phần nhập khẩu giảm không đáng kể. Tôi nghĩ rằng ảnh hưởng của sự kiện Biển Đông tới thương mại hai nước sẽ thể hiện rõ nét hơn trong thời gian tới”, bà Thủy thông tin. Ba năm gần đây, Việt Nam nhập khẩu 70% linh kiện từ Trung Quốc, nhưng không xuất khẩu sản phẩm hoàn thiện trở lại thị trường này mà chủ yếu là lắp ráp rồi xuất đi các nước khác, còn mặt hàng xuất khẩu chính vẫn là nông sản và khoáng sản.

Quan điểm của lãnh đạo Tổng cục Thống kê trùng với nhiều ý kiến của chuyên gia kinh tế. Tiến sĩ Nguyễn Đức Thành – Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu kinh tế và Chính sách (VEPR) cho rằng cú sốc từ việc Trung Quốc đặt giàn khoan trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tăng trưởng kinh tế năm nay và cả năm sau. Kịch bản xấu nhất có thể khiến GDP năm 2014 tăng trưởng dưới 5% – mức thấp nhất 5 năm gần đây.

Chuyên gia kinh tế Phạm Lợi đến từ Trường Đại học Kinh tế quốc dân cũng nhận định Trung Quốc+3 gồm Macau, Hong Kong và Đài Loan ảnh hưởng mạnh mẽ đến sản xuất Việt Nam, bởi nguyên phụ liệu sản xuất đa số có xuất xứ từ nhóm này (chiếm 30-40%) và cả những nhà đầu tư nước ngoài cũng đang nhập khẩu lớn từ Trung Quốc+3.

Do đó, giả sử kịch bản xấu nhất khi mối quan hệ giữa Việt Nam với Trung Quốc ngưng trệ và các doanh nghiệp trong nước không tìm được thị trường xuất, nhập khẩu thay thể, ông Nguyễn Bích Lâm cho biết GDP Việt Nam ước giảm khoảng 10%.

“Trong trường hợp thương mại hoàn toàn ngưng trệ với Trung Quốc và không tìm được các bạn hàng thay thế thì GDP bị giảm đi 10%. Chẳng hạn quy mô GDP hiện tại là 156 tỷ USD, sẽ co hẹp còn 141 tỷ USD“, ông Lâm nói. Không chỉ vậy, GDP năm 2014 có thể chỉ ở mức 5,5 – 5,6%, không đạt mục tiêu 5,8% đã đề ra do chủ yếu nhập khẩu nguyên liệu dệt may, linh kiện điện tử, máy móc từ Trung Quốc.

Tuy nhiên, vị lãnh đạo này cho rằng Việt Nam sẽ không bao giờ chịu ngồi yên mà sẽ tìm được bạn hàng khác thay thế, như nhập khẩu nguyên phụ liệu từ Ấn Độ, xuất khẩu nông sản sang Hàn Quốc… thuong mai Viet-Trung cang thang

Theo bà Thủy, sự kiện Biển Đông là cơ hội để doanh nghiệp Việt Nam cải cách mạnh mẽ và vươn lên, tham gia vào các gói thầu công trình lớn, công trình dân sinh không đòi hỏi nhiều kỹ thuật và đi sâu hơn vào những ngành hàng mà lâu nay phải nhập khẩu như thuốc trừ sâu, phân bón và đặc biệt là nguyên liệu dệt may.

“Chính sách của Việt Nam thời gian qua đang có hướng tái cơ cấu, ít chịu ảnh hưởng của Trung Quốc trong phát triển kinh tế. Nếu chúng ta thay đổi kịp thời để bù đắp thiếu hụt do sự kiện Biển Đông thì kinh tế sẽ có cơ hội phát triển và đạt mục tiêu tăng trưởng 5,8%”, ông Hà Quang Tuyến –  Vụ trưởng Vụ Hệ thống tài khoản quốc gia cho biết.

Tại một hội thảo mới đây, ông Đặng Xuân Quang – Cục Phó Cục Đầu tư cũng chia sẻ Bộ Kế hoạch & Đầu tư đã nghiên cứu kỹ về tác động phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc. Theo ông, Trung Quốc hiện đầu tư vào Việt Nam 4 tỷ USD, song tính thêm cả các vùng lãnh thổ như Macau, Hong Kong, Đài Loan, con số sẽ lên khoảng 48 tỷ USD. thuong mai Viet-Trung cang thang

“Chúng ta không nên quá hốt hoảng vì đây không phải là đồng nhất. Đài Loan là Đài Loan, Hong Kong là Hong Kong. Mỗi một lãnh thổ có những lợi ích riêng”, ông Quang nói. Tuy nhiên, trong trường hợp mối quan hệ hai nước căng thẳng, các nhà đầu tư phải chuyển sang dùng nguyên liệu của nước thứ ba làm chi phí tăng lên, lãnh đạo Cục Đầu tư nước ngoài cũng đồng tình với ý kiến nên có những ưu đãi để chia sẻ với nhà đầu tư, bù đắp cho phần lợi nhuận giảm nếu giá thành tăng.

Từ khóa liên quan: thuong mai Viet-Trung cang thang, hinh anh thuong mai Viet-Trung cang thang, thuong mai Viet-Trung cang thang vi bien dong, tinh hinh thuong mai Viet-Trung cang thang, nguyen nhan thuong mai Viet-Trung cang thang, tim hieu thuong mai Viet-Trung cang thang

Từ khóa Tin tuc online tìm kiếm nhiều:

thuong mai Viet-Trung nam 2015, tin hinh su thuong mai, www cang thang bien dong

View all contributions by

{ 0 comments… add one }

Leave a Comment

:dam :sieunhan :khocto :cuoinhe :loimat :cuoivic :cuoideu :chem :yeu :cuoi :chamhoi more »